Элчин сайд Д. Бямбадорж Каир хотноо доктор Ашраф Абул-Язидтай уулзлаа
Каир — 2026 оны 9 дүгээр сарын 10
Өнөөдөр Каир дахь Монгол Улсын Элчин сайдын яаманд Египет, Монголын соёл, утга зохиолын харилцан ярианы шинэ нэгэн хуудсыг нээлээ. Монгол Улсаас Бүгд Найрамдах Араб Египет Улсад суугаа Онц бөгөөд Бүрэн эрхт Элчин сайд Ноён Донижчимбуугийн Бямбадорж саяхан Монгол Улсад соёл, утга зохиолын айлчлал хийгээд ирсэн Египетийн зохиолч, яруу найрагч, сэтгүүлч доктор Ашраф Абул-Язидыг хүлээн авч уулзав.

Уулзалтын үеэр доктор Абул-Язидын Монгол орноор хийсэн саяхны аялал, түүний үеэр Монголын их зохиолч, яруу найрагч Д. Нацагдоржийн мэндэлсний 120 жилийн ойд зориулсан арга хэмжээнд оролцсон тухай, мөн Монголын зохиолч, яруу найрагчид, соёлын зүтгэлтнүүд болон байгууллагуудтай хийсэн уулзалт, учралынх нь талаар өргөн хүрээнд ярилцлаа.
Элчин сайд Бямбадорж доктор Абул-Язидын Монголын тухай бичсэн бүтээлүүд, ялангуяа Монгол орны байгаль, соёлын өв, яруу найраг, ард түмний амьдралыг өгүүлсэн аялалын зохиолуудыг өндрөөр үнэлж буйгаа илэрхийлэв. Тэрээр Абул-Язид Монголыг араб уншигчдад утга зохиолын өвөрмөц өнцгөөс танилцуулж, Монгол орныг Арабын ертөнцийн соёлын төсөөлөлд улам ойртуулж байгааг онцлон тэмдэглэв.
Торгоны замын дагуух утга зохиол, соёлын уулзалтуудыг олон жилийн турш дэмжин хөгжүүлж ирсэн доктор Абул-Язид Монголд хийсэн саяхны аяллынхаа туршлагаас хуваалцаж, аяллыг утга зохиол болгон хувиргахыг зорьдог тухайгаа ярив. Түүний хувьд аялал гэдэг нь зөвхөн очсон газар орноо тэмдэглэн үлдээх явдал бус, харин замын турш учирсан хүмүүсийн түүх, яруу найраг, дурсамж, хүний сэтгэлийн ул мөрийг бичгээр мөнхлөх үйл явц юм.

Уулзалтын үеэр Египет, Монголын соёл, утга зохиолын хамтын ажиллагааг цаашид хөгжүүлэх боломжуудын талаар мөн ярилцав. Үүнд хэвлэлийн хамтарсан төсөл, утга зохиолын орчуулга, зохиолчид болон соёлын байгууллагуудын харилцан солилцоо, Монголын утга зохиолыг Арабын ертөнцийн уншигчдад илүү өргөн хүрээнд таниулахад чиглэсэн санаачилгууд багтаж байна.
Ярилцсан чухал санаачилгуудын нэг нь Монголын их яруу найрагч Д. Нацагдоржийн “Миний нутаг” хэмээх алдарт шүлгийг араб хэлээр хэвлэн нийтлэх төсөл байлаа. Монголын ард түмний эх нутаг, байгаль, үндэсний ухамсар, хамтын дурсамжтай гүн гүнзгий холбогдсон энэхүү бүтээлийг араб хэлт уншигчдад хүргэх нь Монголын яруу найргийн хамгийн том төлөөлөгчдийн нэгийг Арабын утга зохиолын орон зайд таниулах чухал алхам болох юм.

Мөн уулзалтаар хоёр орны харилцааны чухал ойг угтан харав. Энэ нь Египет, Монголын хооронд дипломат харилцаа тогтоосны 65 жилийн ойг удахгүй тэмдэглэх явдал юм.
Хоёр орны найрамдлын зургаан арван жилийн замналыг илэрхийлэх энэхүү ой нь зөвхөн дипломат харилцаагаа тэмдэглэхээс гадна Египет, Монголын ард түмнүүдийн хооронд олон жилийн турш бүрэлдэн тогтсон хүмүүнлэг, соёл, утга зохиолын гүүрүүдийг хүндэтгэн тэмдэглэх чухал боломжийг олгож байна.
Доктор Абул-Язидын хувьд Каир дахь Монгол Улсын Элчин сайдын яаманд болсон энэхүү уулзалт нь Монголд хөл тавьсан саяхны аяллынх нь үргэлжлэл байлаа. Гэвч газарзүйн хувьд аялал өндөрлөсөн ч утга зохиол, орчуулга, соёлын яриа хэлэлцээгээр дамжин тэр аялал цааш үргэлжилсээр байна.
“Аялал газарзүйн хувьд төгсдөг ч утга зохиолд үргэлжилдэг.”
Энэ бол Абул-Язидын Торгоны замын утга зохиолын олон жилийн үйл ажиллагааг тодорхойлж ирсэн үзэл санааны нэг юм. Түүний Монгол дахь аяллын туршлага одоо шинэ орчуулга, хэвлэлийн төслүүдээр дамжин үргэлжилж, Монголын яруу найраг, соёлын дурсамжийг Египет болон Арабын өргөн ертөнцийн шинэ уншигчдад хүргэх шинэ замыг нээж байна.
Уулзалтын төгсгөлд утга зохиол бол улс үндэстнүүдийг холбох гүүр болж чадна гэсэн нийтлэг итгэл үнэмшлийг дахин бататгав. Ингэснээр дипломат найрамдал харилцаа нь өөр нэгэн гүн утга агуулгатай болж, тэр нь яруу найраг, ном, орчуулга болон аяллын авч үлддэг мөнхийн хүний дурсамжаар бүтээгддэг билээ.



